کلر


کلر

یکی از مهم ترین الکترولیت های خون است. آزمایش کلر ، سطح کلر را در خون یا ادرار اندازه گیری می کند. کلر میزان تعادل مایعات را درون بدن نشان می دهد و به تعادل حجم خون، فشار خون و PH خون کمک می کند. تست های بررسی سدیم، پتاسیم، و بی کربنات، معمولا در زمان بررسی همین تست چک می شوند.

بیشتر کلر در بدن از نمک خورده شده حاصل شده و  توسط روده ها جذب می شود و CL اضافی از راه ادرار دفع می شود. این آزمایش می تواند در دوره ی زمانی ۲۴ ساعته بر روی ادرار یا خون انجام شودو  همچنین  از راه بررسی میزان کلر در عرق پوست برای بررسی سیستیک فیبروزیس هم استفاده می شود.

 تاثیرکلرخون

وقتی pH خون سرخرگی از حالت طبیعی خود بالاتر رود، مشکلاتی را ایجاد می‌کند. این حالت ممکن است در اثر خوردن بیش از حد مواد قلیایی و یا کاهش شدید یون هیدروژن مثلا از دست‌دادن مقدار زیادی HCl به وجود آید و یک اختلال در اسید و باز مایعات بدن محسوب می‌شود و با نام آلکالوز شناخته می‌شود.آلکالوز وقتی به وجود می‌آید که pH خون سرخرگی بیشتر از ۴/۷ باشد.

در این شرایط ممکن است برای تصحیح آلکالوز متابولیک ناشی از بیماری، از کلر استفاده کنند. البته ممکن است بعد از تهوع، یا مصرف دیورتیک‌ها و یا اتلاف‌ معدی(ناشی از مکش معدی) استفاده از کلر ضرورت داشته باشد.

چرا تست بررسی کلر انجام می شود؟

  • اگر فرد علائم مشکلات تنفسی، ضعف، و یا گیجی دارد این تست درخواست می شود.
  • یافتن مشکلات کلیوی، و یا اختلال غده ی فوق کلیه.
  • بررسی علت PH خون بالا. وضعیتی که آلکالوز متابولیک نام دارد و در اثر اسهال یا استفراغ رخ می دهد.

مقادیر طبیعی

بزرگسالان: 98 – 106 mmol/L or mEq/L

کودکان: 90 – 110 mEq/L

نوزادان: 96 – 106 mEq/L

نوزادان نارس: 95 – 110 mEq/L

مقادیر بحرانی: <80 MEq/L یا  >115 mEq/L

علت بالا و پایین بودن CL  در ازمایش خون /ادرار

افزایش سطح: كم آبي، تزريق زياد محلول نمکی، اسيدوز متابولبك، اسيدوز توبولار كليوي، سندرم كوشينگ، اختلال عملكرد كليه، هيپر پاراتيروئيدي، اكلامپسي ، آلكالوز تنفسي

کاهش سطح: پر آبي بدن، سندرم ترشح نامناسب هورمون آنتي ديورتيك SIADH، نارسايي احتقاني، قلب، استفراغ يا ساكشن معده، اسهال مزمن يا فستيول GI، اسيدوز تنفسي مزمن، آلكالوز متابوليك، نفريت همراه با دفع نمك، بيماري آديسون، درمان با ديورتيك ها، هيپوكالمي، آلدوسترونيسم، سوختگي ها

عوامل مداخله گر

افزایش دهنده ها: زياده روي در تزريق محلول هاي نمكي، مصرف استازولاميد، كلريد آمونيوم، آندرو‍ژن ها، كلروتيازيدها، داروهاي حاوي كورتيزون، استروژن ها، كوانتيدين، هيدروكلروتيازيد، متيل دوپا، داروهاي ضد التهابي غير استروئيدي.

کاهش دهنده ها: آلدوسترون، بي كربناتها، كوتيكواستروئيدها، كورتيزون، هيدروكورتيزون، ديورتيك هاي لوپ، ديورتيك هاي تيازيدي، تريامترن

توضیحات: مقادیر بالای سایر یونهای هالید در سرم ممکن است به خوانش کاذب بالا بر روی الکترود انتخابی یون کلرید منجر شود.

 

تفسیرکلر ادرار

CL ادرار اغلب همراه سدیم و پتاسیم به عنوان آزمایش ادرار 24 ساعته درخواست می شود. گپ آنیونی ادرار (Na+KCL) در ارزیابی آلکالوز متابولیک کاربرد دارد.

افزایش CL ادراردهیدراتاسیون، اسیدوزتوبولی کلیه و تخلیه پتاسیم

کاهش CLادرارترشح نامناسب هورمونADH  یا SIADH ، استفراغ، اسهال، گاستریت، آدیسون، آلکالوز متابولیک، درمان با دیورتیک ها و تومور کولون

عوامل مداخله گر:

درمان با کاربنی سیلین، مصرف مقادیر زیاد الکل، تجویز کلرید آمونیوم، تزریق بیش از حد نرمال سالین، سولفیدها، سیانیدها، هالوژن ها، بروماید و سولفیدریل ها، مصرف دیورتیکها، استازولامید، کلوپامید و کورتیکواستروئیدها موجب تداخل در شرایط داخل بدن ( invivo) می گردد.

در افراد سالم، مقدار کلرید سرم در طول روز خیلی پایین است، گرچه کاهش اندکی  به دلیل مصرف آن در تولید شیره معدی بعد از غذا خوردن وجود دارد.

منابع کلر

منبع اصلی کلر نمک طعام (کلرورسدیم) است که ۶۰ درصد آن را کلر تشکیل می‌دهد. بنابراین هر غذایی که به آن نمک اضافه شود منبع کلر خواهد بود. همچنین در مواد غذایی پر پروتئین مثل تخم‌مرغ و گوشت کلر وجود دارد.حداقل نیاز تخمینی برای کلر در سنین مختلف، متفاوت است. مثلا در ۲ تا ۵ سالگی ۵۰۰ میلی‌گرم، در ۶ تا ۹ سالگی ۶۰۰ میلی‌گرم و در ۱۰ تا ۱۸ سالگی ۷۵۰ میلی‌گرم کلر نیاز است.

 

موارد افزایش کلر خون

اسیدوز متابولیک ناشی از اسهال طولانی -آلکالوز تنفسی – تجویز بیش از حد بعضی از داروها – احتباس آب و نمک دیابت بی مزه و….

موارد کاهش : استفراغ طولانی یا ساکشن ترشحات معده -اسیدوز متابولیک – اسیدوز تنفسی مزمن – بیماری های کلیوی دفع کننده نمک -سوختگی ها و….

کمبود و مسمومیت کلر

کمبود کلر به ندرت اتفاق می‌افتد مگر در اختلالات گوارشی مثل استفراغ، اسهال و مکش محتویات معده، همین‌طور در تعریق فراوان به ویژه در نوزادان، کودکان و ورزشکاران که آنها را در خطر قرار می‌دهد.سندرم کمبود کلر در کودکانی که شیرخشک محدود از کلر (chloride deficient formula) مصرف می‌کنند، دیده شده است. عوارض این سندرم، فقدان اشتها، اختلال در رشد، ضعف ماهیچه‌ای، سستی و آلکالوز شدید متابولیک همراه با کاهش پتاسیم خون (هایپوکالمی) است

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.